शिरपूर | प्रतिनिधी
धुळे जिल्ह्यातील शिरपूर तालुक्यात अवैध गांजा लागवडीविरोधात अवघ्या काही दिवसांत दोन मोठ्या कारवाया झाल्याने परिसरातील अंमली पदार्थांच्या बेकायदेशीर लागवडीचा प्रश्न पुन्हा ऐरणीवर आला आहे. १४ ऑक्टोबर २०२६ रोजी महसूल गुप्तचर संचालनालय (डीआरआय) आणि केंद्रीय नार्कोटिक्स ब्युरोच्या संयुक्त पथकाने जामण्यापाणी परिसरातील वन्यजीव अभयारण्यात सुमारे ७.०८ एकरांवरील गांजाचे पीक नष्ट केले. त्यानंतर १७ ऑक्टोबर रोजी स्थानिक गुन्हे शाखा, धुळे हिने फत्तेपूर मांडणीपाडा आणि वाकपाडा शिवारातील वनक्षेत्रात कारवाई करून तब्बल २,३१० किलो ८६० ग्रॅम गांजासदृश पदार्थ हस्तगत केला. या मुद्देमालाची अंदाजित किंमत ५ कोटी ७७ लाख ७१ हजार ५०० रुपये असल्याचे पोलिसांनी नमूद केले आहे.
एकीकडे केंद्रीय यंत्रणांची कारवाई, तर दुसरीकडे स्थानिक गुन्हे शाखेची मोठी मोहीम; या घटनांमुळे शिरपूर तालुक्यातील दुर्गम वनक्षेत्रात सुरू असलेल्या अवैध लागवडीवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी स्थानिक पातळीवर कोणत्या उपाययोजना केल्या जात आहेत, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.
१४ ऑक्टोबरला केंद्रीय यंत्रणांची धडक
जामण्यापाणी गावाजवळील वन्यजीव अभयारण्याच्या दुर्गम परिसरात गांजाची अवैध लागवड होत असल्याची गुप्त माहिती मिळाल्यानंतर डीआरआय आणि केंद्रीय नार्कोटिक्स ब्युरोच्या संयुक्त पथकाने मोहीम राबवली. या कारवाईत पाच वेगवेगळ्या ठिकाणी गांजाची लागवड आढळून आली. एकूण २.८७ हेक्टर अर्थात ७.०८ एकर क्षेत्रावरील पीक रोटाव्हेटरच्या साहाय्याने नष्ट करण्यात आले.
घनदाट जंगल, अवघड भौगोलिक परिस्थिती, वन्यप्राण्यांचा संभाव्य धोका आणि मोबाईल नेटवर्कचा अभाव अशा आव्हानांवर मात करत संबंधित यंत्रणांनी ही कारवाई पूर्ण केली.
१७ ऑक्टोबरला स्थानिक गुन्हे शाखेचा मोठा छापा
१४ ऑक्टोबरच्या कारवाईनंतर अवघ्या तीन दिवसांत स्थानिक गुन्हे शाखा, धुळे हिने शिरपूर तालुका पोलीस ठाण्याच्या हद्दीत आणखी एक मोठी कारवाई केली. पोलीस निरीक्षक ज्ञानेश्वर वारे यांना मिळालेल्या गोपनीय माहितीच्या आधारे फत्तेपूर मांडणीपाडा आणि वाकपाडा शिवारातील वनक्षेत्रात संयुक्त पथकाने छापा टाकला.
या कारवाईत २,३१० किलो ८६० ग्रॅम गांजासदृश अंमली पदार्थ हस्तगत करण्यात आला. त्याची अंदाजित किंमत ५ कोटी ७७ लाख ७१ हजार ५०० रुपये असल्याचे पोलिसांनी सांगितले. या प्रकरणी चार व्यक्तींविरुद्ध दोन स्वतंत्र गुन्हे दाखल करण्यात आले आहेत.
स्थानिक पोलीस यंत्रणेच्या कामकाजाचा आढावा घेणार का?
अवघ्या तीन दिवसांच्या अंतराने दुर्गम वनक्षेत्रात दोन मोठ्या कारवाया झाल्याने स्थानिक पोलीस यंत्रणेच्या गुप्त माहिती संकलनाची यंत्रणा, नियमित गस्त आणि प्रतिबंधात्मक उपाययोजनांचा आढावा घेण्याची मागणी होऊ शकते. एवढ्या मोठ्या क्षेत्रावर अवैध लागवड होत असताना त्यावर वेळेत लक्ष का गेले नाही, हा प्रश्न महत्त्वाचा ठरतो.
मात्र, या कारवायांमुळे स्थानिक पोलिसांना याची पूर्वकल्पना होती किंवा त्यांनी जाणीवपूर्वक दुर्लक्ष केले, असे सध्या उपलब्ध माहितीतून सिद्ध होत नाही. त्यामुळे संबंधित अधिकाऱ्यांची बाजू जाणून घेणे आणि अधिकृत माहितीच्या आधारेच निष्कर्ष काढणे आवश्यक आहे.
कर्मचाऱ्यांच्या सीडीआर तपासणीची गरज आहे का?
या घटनांच्या पार्श्वभूमीवर शिरपूर तालुका पोलीस ठाण्याच्या हद्दीत कार्यरत काही कर्मचाऱ्यांच्या संपर्क नोंदींची (सीडीआर) कायदेशीर प्रक्रियेनुसार तपासणी करण्याची गरज आहे का, असा प्रश्नही उपस्थित होऊ शकतो. तथापि, सीडीआर तपासणीचे आदेश दिल्याची अधिकृत माहिती उपलब्ध नाही. तसेच कोणत्याही कर्मचाऱ्याचा अवैध धंद्यांशी संबंध असल्याचा पुरावा समोर आलेला नसताना त्यांच्यावर आरोप करणे योग्य ठरणार नाही.
वरिष्ठ पोलीस अधिकाऱ्यांच्या भूमिकेकडे लक्ष
पोलीस अधीक्षक विशाल आनंद सिंगुरी आणि अपर पोलीस अधीक्षक अजय देवरे यांच्या मार्गदर्शनाखाली स्थानिक गुन्हे शाखेने पोलीस निरीक्षक ज्ञानेश्वर वारे यांनी केलेल्या कारवाईत मोठ्या प्रमाणावर अंमली पदार्थ हस्तगत करण्यात आला आहे. आता या घटनांच्या पार्श्वभूमीवर दुर्गम वनक्षेत्रातील गस्त अधिक प्रभावी करणे, संशयास्पद लागवडीची माहिती वेळेत मिळवणे आणि संबंधित विभागांमध्ये समन्वय वाढवणे यावर भर देण्याची गरज आहे.
तीन दिवसांच्या अंतराने दोन मोठ्या कारवाया; कोट्यवधींच्या गांजासदृश पदार्थाचा पर्दाफाश आणि एकाच तालुक्यात वारंवार उघड होणारी अवैध लागवड. आता शिरपूरमधील या प्रकारांना कायमचा आळा घालण्यासाठी स्थानिक पोलीस यंत्रणा आणि वरिष्ठ अधिकारी कोणती ठोस पावले उचलतात, याकडे नागरिकांचे लक्ष लागले आहे.
मुख्य संपादक – गणेश दगा पाटील.
